Xây dựng và phát triển KCN tập trung là xu hướng chung của các quốc
gia định hướng đến năm 2020 là hình thành hệ thống các KCN chủ đạo có vai
trò dẫn dắt sự phát triển công nghiệp quốc gia. Đồng thời hình thành các KCN
có qui mô hợp lí để tạo điều kiện phát triển công nghiệp, nhằm chuyển dịch cơ
cấu kinh tế tại những địa phương có tỉ trọng công nghiệp trong GDP thấp. Việc
xây dựng và phát triển KCN tập trung đưa tỉ lệ đóng góp của các KCN vào tổng
giá trị sản xuất công nghiệp từ trên 24% hiện nay lên khoảng 39-40% năm 2014
và tới trên 60% vào giai đoạn tiếp theo. Tăng tỉ lệ xuất khẩu hang công nghiệp
của các khu công nghiệp từ 19,2% giá trị xuất khẩu toàn quốc lên khoảng 40%
vào năm 2014 và cao hơn vào các giai đoạn tiếp theo.
Song hành với sự phát triển công nghiệp và khu công nghiệp, vấn đề ô
nhiễm, suy thoái môi trường và cạn kiệt nguồn tài nguyên thiên nhiên đang ngày
càng gia tăng. Cho đến nay, mặc dù Chính phủ đã có nhiều nỗ lực khắc phục các
tác động tiêu cực đến môi trường do hoạt động sản xuất gây ra, nhưng cũng phải
nhìn nhận một thực tế rằng chúng ta đang xử lý các triệu chứng môi trường
(nước thải, khí thải, chất thải rắn, khí thải ) thay vì giải quyết các “căn bệnh
môi trường”- nguyên nhân làm phát sinh chất thải.
Thêm vào đó, các khu công nghiệp hiện nay vẫn là những hệ thống mở.
Trong đó, nguyên liệu được khai thác từ các nguồn tài nguyên thiên nhiên để
phục vụ cho hoạt động sản xuất và sau đó được trả lại môi trường dưới dạng
chất thải. Đó là nguyên nhân dẫn đến sự suy thoái môi trường tự nhiên theo đà
phát triển công nghiệp. Theo các nhà sinh thái công nghiệp, có thể khắc phục
điều này bằng cách phát triển khu công nghiệp theo mô hình hệ thống kín, tương
tự như hệ sinh thái tự nhiên.
