TÌNH HUỐNG: Dự án xây dựng tổ hợp thép điện tại vịnh nước sâu Vân Phong do tập đoàn Posco - Vinashin đề xuất.
Đây là dự án đầu tư do tập đoàn thép posco ( posco (Hàn Quốc) là tập đoàn thép lớn thứ ba của thế giới), đơn vị đã đầu tư 1,2 tỉ USD để xây dựng nhà máy cán thép ở Bà Rịa – Vũng Tàu, và tập đoàn Công nghiệp tàu thủy Việt Nam ( Vinashin) đã tiến hành khảo sát và xin thuê 720ha tại Vân phong để xây dựng dự án Nhà máy thép liên hợp có công suất dự kiến giai đoạn một khoảng 4 triệu tấn/năm với vốn đầu tư 4 tỉ USD và giai đoạn hai là 8 triệu tấn/năm với vốn đầu tư khoảng 7,2 tỉ USD.
Tuy còn một số tranh luận về xây dựng cảng biển nước sâu phục vụ chiên lược lâu dài, đưa Vân phong trở thành cảng container quốc tế (sau 2020). Hay xây dựng nhà máy thép giải quyết vấn đề lợi ích trước mắt là xây dựng tổ hợp nhà máy sản xuất thép – điện.
Vậy UBNT Khánh hòa và các cấp, ban ngành có trách nhiệm giải quyết vấn đề này như thế nào? Dưới góc độ hiểu biết của cá nhân em xin trình bầy vấn đề này như sau.
I. Những tác động của dự án đối với xã hội :
1.1. Tác động tích cực:
Theo quy mô tính toán của dự án mà posco đã đưa ra thì khi nhà máy thép này đi vào hoạt động, mỗi năm ngân sách của chúng ta sẽ có nguồn thu cỡ 4000 tỉ đồng, trong đó ngân sách của tỉnh có cỡ 50%. Đồng thời nhà máy thép posco sẽ tạo ra khoảng100.000 việc làm và sẽ có các cơ sở cùng phát triển để cung cấp cho nhu cầu hoạt động của posco va tiêu thụ sản phẩm. Ngoài ra Việt Nam còn được hưởng giá thép thấp hơn giá thép và phôi thép nhập khẩu. Trong dài hạn, liên hợp luyện kim Posco - Vinashin là cần thiết để đáp ứng nhu cầu về thép trong nước và tham gia xuất khẩu theo mục tiêu công nghiệp hóa - hiện đại hóa.
Nếu xây dựng nhà máy luyện thép, trước mắt chúng ta thu hút được hơn 10 tỉ USD, tạo điều kiện cho ngành công nghiệp đóng tàu phát triển.
1.2.Tác động tiêu cực:
Định hướng phát triển kinh tế, du lịch, dich vụ và hàng hải của tỉnh khánh hòa đã được phê chuẩn nay phải thay đổi. . Mất cơ hội vàng để phát triển cảng trung chuyển quốc tế, xây dựng và phát triển trung tâm tài chính, kinh tế, thương mại lớn trong tương lai. Nếu thực hiện cả hai dự án thì chắc chắn cảng trung chuyển mất diện tích phát triển và khu du lịch, dịch vụ cũng không thể phát triển tốt được. Hàng chục doanh nghiệp du lịch đã đổ tiền của đầu tư vào đây. Họ sẽ làm gì nếu một nhà máy thép gây ô nhiễm môi trường và tàn phá cảnh quan thiên nhiên được xây dựng? Và việc xây dựng nhà máy thép chính là phá hủy bức tường chắn tự nhiên
Cồn cát là hệ thống phòng vệ bờ biển. Hệ thống cồn cát của Đầm Môn rất bền vững như một bức tường ngăn cản sự ảnh hưởng của biển tạo vịnh Vân Phong và Đầm Môn phía sau. Nếu xây nhà máy thép sẽ phải san lấp những cồn cát xuống biển . Cồn cát bị san lấp vịnh Vân Phong sẽ không được bảo vệ trước tác động của sóng biển ngày càng mạnh do biến đổi của khí hậu.
Dự án nhà máy thép, theo đề nghị của Posco, sẽ lấn vùng nước thuộc một phần khu vực tiềm năng của cảng trung chuyển container và khoảng 150ha khu chức năng dịch vụ hậu cần cảng; trung tâm dịch vụ thương mại tài chính (khoảng 260ha) và khu dịch . Theo tính toán, lượng xỉ thải phát sinh ước khoảng 1,2 triệu tấn/năm, nhà đầu tư dự định phần lớn lượng xỉ này sẽ được cung cấp cho nhà máy ximăng. Tuy nhiên, Bộ Tài nguyên - môi trường lưu ý phương án tái sử dụng chất thải rắn công nghiệp trong báo cáo của nhà đầu tư cần phải xem xét tính khả thi trong điều kiện ở VN khi mà các nhà máy ximăng "chưa từng dùng loại xỉ này để làm chất phụ gia cho ximăng", trong khi lượng chất thải phát sinh rất lớn. Ngoài ra, xỉ của lò thổi oxy, bùn đặc, các loại bụi. mỗi loại phát sinh hàng trăm ngàn tấn/năm.
