Phẫu thuật ung thư trực tràng thấp, cách rìa hậu môn ≤ 6 cm có bảo tồn cơ
thắt còn gặp nhiều khó khăn nhằm đảm bảo được chức năng đại tiện tự nhiên,
cũng như đảm bảo an toàn về mặt ung thư. Theo kinh điển, để hạn chế tối đa tỷ
lệ tái phát tại chỗ, cùng với quan điểm phẫu thuật một khối (en-bloc) trong ung
thư thì hầu hết khối u cách rìa hậu môn dưới 6cm phải cắt toàn bộ trực tràng và
khối cơ thắt hậu môn[16],[58],[38].
Trước đây, phẫu thuật bảo tồn cơ thắt trong ung thư trực tràng dựa vào
khoảng cách bờ dưới u đến rìa hậu môn[16],[107],[102]. Cho nên, với bờ cắt an
toàn dưới u ít nhất 5 cm, thì tất cả các khối u nằm ở trực tràng thấp đều phải cắt
bỏ khối cơ thắt hậu môn. Do đó, phẫu thuật cắt cụt trực tràng được Miles giới
thiệu vào đầu thế kỷ XX là phẫu thuật được chọn lựa trong điều trị ung thư trực
tràng thấp[19],[9],[56],[99],[110]. Phẫu thuật này có nhiều ưu thế trong kiểm
soát tái phát tại chỗ, tuy nhiên tỷ lệ này vẫn còn từ 20 đến 30% và bệnh nhân
phải mang hậu môn nhân tạo suốt cuộc đời. Trong 30 năm trở lại đây, nhiều tiến
bộ trong y học đã làm thay đổi quan điểm trong điều trị cũng như khả năng bảo
tồn chức năng đại tiện đối với bệnh nhân ung thư trực tràng thấp.
Kỹ thuật cắt toàn bộ mạc treo trực tràng được Heald giới thiệu năm 1982,
kỹ thuật này đã đem lại cuộc cách mạng trong kiểm soát tỷ lệ tái phát tại chỗ từ
30% xuống còn dưới 10%[39],[40],[99],[68].
Quan điểm khoảng cách bờ cắt an toàn dưới khối u trong ung thư trực
tràng từ 5 cm xuống còn 2 cm. Nhiều tác giả cho rằng bờ cắt an toàn ở dưới u
giai đoạn T1, T2 là 1cm và giai đoạn T3, T4 là 2cm[133],[83],[118],[122]. Bên
cạnh đó, cũng có nhiều nghiên cứu gần đây cho rằng độ dài 1 cm cho tất cả giai
đoạn T [107],[35],[52],[85],[22],[72]
