Nhà thờ đá Phát Diệm được đánh giá là một trong những nhà thờ có nhiều nét độc đáo và nhiều giá trị về mặt nghệ thuật, đặc biệt là về nghệ thuật điêu khắc và kiến trúc. Khác với những ngôi nhà thờ công giáo khác, nhà thờ đá Phát Diệm là tên gọi chung cho quần thể các ngôi nhà thờ tại Phát Diệm, Kim Sơn, Ninh Bình. Điểm đặc biệt của quần thể nhà thờ đá Phát Diệm chính là lối kiến trúc phương Đông khác biệt (và có lẽ là độc nhất). Bởi các công trình nhà thờ đậm nét kiến trúc châu Âu thường có con đường rộng, thẳng trực diện nhà thờ. Còn nhà thờ Phát Diệm lại thiết kế một hòn đảo giữa hồ có bức tượng Chúa Giêsu. Bên cạnh đó, từ ngôi nhà lớn cho đến từng ngôi nhà thờ nhỏ bao quanh, đều mang những ý nghĩa sâu xa. Đẹp trong từng đường nét kiến trúc và điêu khắc, ý nghĩa trong từng hoa văn trang trí.
Nhà thờ Phát Diệm được khởi công vào năm 1875 và đến năm 1898 thì cơ bản hoàn thành. Nhà thờ được xây dựng toàn bằng đá và gỗ. Để tìm hiểu về nghệ thuật điêu khắc và kiến trúc của nhà thờ này ta cần đi sâu nghiên cứu từng mảng về nghệ thuật điêu khắc và kiến trúc để thấy được nét độc đáo của công trình vĩ đại này.
